הקליניקה הרב תרבותית | العيادة لدراسة التعددية الثقافية والتنوّع

הקליניקה הרב-תרבותית היא יוזמה אינטרדיסציפלינרית ייחודית וראשונה מסוגה, בהשתתפות סטודנטים ממגוון רחב של תחומים ובהם משפט, פסיכולוגיה, תקשורת, סוציולוגיה ואנתרופולוגיה. הקליניקה מתקיימת בשותפות עם המרכז לחינוך משפטי קליני  והיא תתקיים במתכונת של קליניקה משפטית כך שיהיה לה מרכיב אקדמי ומרכיב מעשי. הקליניקה שמה לה למטרה לחקור את המפגש הטעון והמסקרן בין הקבוצות התרבותיות השונות המרכיבות את הפסיפס הישראלי. ה"ניסוי" הרב-תרבותי בישראל ובעולם יידון במהלך השיעורים העיוניים בקליניקה על קשייו והצלחותיו, ותוך התייחסות פרטנית לקבוצות שונות, בהן גם (אך לא רק) חרדים, ערבים-פלסטינים, יוצאי אתיופיה, מזרחים, דוברי רוסית ולהט"בים.

אופיה הבין-תחומי של הקליניקה נועד לאפשר טיפול הוליסטי בסוגיות בוערות, וזאת במתכונת המדמה ארגון חברתי בעל מחלקה משפטית, ייעוץ תקשורתי, ועוד. נעסוק בפיתוח אסטרטגיות חדשות למאבק באפליה ובהסתה לגזענות, בקידום הגיוון האנושי בתעסוקה בישראל, בעיצוב מרחב ציבורי רב-תרבותי ובהנגשה תרבותית של שירותי רווחה ובריאות. נשאל כיצד ניתן להשתמש במסגרת התיאורטית הרב-תרבותית כמנוע להעצמת קבוצות מיעוט ולקידום הדיאלוג ביניהן, מתוך מבט ביקורתי על מושג הרב-תרבותיות. הפרויקט ינוע, אם כן, בין המשימה של שרטוט גבולותיה של רב-תרבותיות חדשה לאור גישות ביקורתיות, לבין תרגול אקטיביזם בעידן הרב-תרבותי. מתוך כך, הקליניקה מבקשת להציע לסטודנטים אתגר אינטלקטואלי ומעשי, אך גם נקודת פתיחה למסע אישי.

מנחת הקליניקה: עו"ד אורי סבח.

הנחייה וליווי אקדמי: פרופ' מיכאיל קרייני.

הקורס מקנה 6 נ"זים. המפגש האקדמי יתקיים ביום שני בשעה 16:30 במשך כל שנת הלימודים. 

العيادة لدراسة التعددية الثقافية والتنّوع مبادرة متعددة التخصصات مميّزة والأولى من نوعها، بمشاركة طلاب من مجالات متعددة بينها الحقوق، علم النفس، الاتصال، علم الاجتماع وعلم الانسان. تعمل العيادة من خلال شراكة مع مركز التعليم القانوني الإكلينيكي كعيادة قانونية بحيث يكون بها مركب أكاديمي ومركب عملي. هدف العيادة دراسة اللقاء المشحون والمثير بين المجموعات الثقافية المختلفة التي تركب الفسيفساء الإسرائيلي. وستناقش الـ"تجرية" متعددة الثقافات بإسرائيل وبالعالم بصعوباتها ونجاحاتها من خلال الدروس النظرية، مع اهتمام خاص بالمجموعات المختلفة من بينها (ليس فقط) الحريديم، العرب الفلسطينيين، القادمين من أثيوبيا، الشرقيين، الناطقين باللغة الروسية، مثليي وثنائيي ومتحولي الجنس.

تهدف العيادة المتعددة المجالات الى تقديم علاج متكامل للقضايا الحارقة، كونها تعمل كمؤسسة اجتماعية فيها دائرة قانونية، استشارة إعلامية، وغيرها.  ونهتم بتطوير استراتيجيات جديدة لمكافحة التمييز والتحريض على العنصرية، وعلى تعزيز التنوع الإنساني في مجال العمل في إسرائيل، وعلى تشكيل حيّز عام متعدد الثقافات وعلى تقوية منالية الوصول للخدمات الاجتماعية والصحية المرتبطة ثقافيا.  سنسأل كيف يمكن استعمال الإطار النظري للتعددية الثقافية كمحرك لتعزيز الأقليات وتطوير الحوار بينها، وذلك من خلال التوجه النقدي لمصطلح التعددية الثقافية. سوف يتحرك المشروع اذن، بين مهمة ترسيم حدود تعددية ثقافية جديدة على ضوء التوجهات النقدية، وبين ممارسة النشاط الاجتماعي بعصر متعدد الثقافات. وهكذا تقترح العيادة على الطلاب تحدي فكري وعملي، ولكن أيضا نقطة انطلاق لمسيرة شخصية.

موجهة العيادة: المحامية عنبار بيلد.

توجيه ومرافقة أكاديمية: بروفيسور ميخائيل كريني.

يعطي المساق 6 نقاط استحقاق. اللقاء الأكاديمي يقام يوم الثلاثاء الساعة 16:30 على مدار السنة الدراسية.

 

תיאור פרוייקטים وصف المشاريع

בשנת הלימודים תשע"ז עסקה הקליניקה לרב-תרבותיות ומגוון בהעמקה וביסוס של נושאי הפעילות שבהם עסקה בשנת פעילותה הראשונה. במישור המשפטי, התמקדה הפעילות השנה בעיקר בשלושה תחומים: פרופיילינג, סגרגציה בחינוך ואפלייה מבנית של מיעוטים במערכת המשפט הפלילי. פעילות זו נערכה בהתייחס לשורה של קהילות, בהם ערבים-פלסטינים, קהילת הלהט"ב, ישראלים יוצאי אתיופיה, וקהילת העבריים. לצד הפעילות המשפטית וכתמיכה לה, עסקה הקליניקה בקידום דיאלוג בין תרבותי ובהגברת המודעות לנושאי מגוון, בין היתר על ידי עשייה אינטרדיסציפלינרית שכללה שיתופי פעולה בתחומי התרבות והאמנות. בתחום המשפטי, הקליניקה הוסיפה לקדם את זכויותיהם של אינדיבידואלים של קבוצות שהופלו על רקע זהותם וזאת בתחומי משפט שונים, בין השאר בדין הפלילי, האזרחי-נזיקי והמנהלי.

 

عملت العيادة لدراسة التعدّديّة الثقافيّة والتنوُّع خلال العام 2017 على تعميق وترسيخ مواضيع الفعاليّات التي اهتمّت بها وعملت على تنفيذها خلال العام الأوّل لنشاطها. فَعَلى المستوى القضائيّ، تمركزت الفعاليّات هذه السنة في ثلاثة مجالات وهي: التنميط التمييزيّ (البروفايلينغ)، الفصل في التربية والتعليم، والتمييز البُنيويّ ضد الأقليّات في جهاز القضاء الجنائيّ. لقد تمّ إجراء هذه الفعاليّة فيما يخصّ عدّة فئات اجتماعيّة، من بينها: عرب فلسطينيّون، مثليّون وثنائيّون ومتحوّلون جنسيًّا، إسرائيليّون قادمون من أثيوبيا، ومجموعة العبرانيّين. إلى جانب الإجراءات القضائيّة وكدعم لهذه الإجراءات، عملت العيادة على إقامة حوار بين-ثقافيّ، وعلى رفع مستوى الوعي بمواضيع التنوُّع، وذلك من خلال نشاطات في مجالات متعدّدة اشتملت على تعاون مُشترَك في مجالات ثقافيّة وفنيّة مختلفة.

خلال العام الماضي، اجتمع القائمون على العيادة مرّة واحدة أسبوعيًّا من خلال ندوة (سمينار) أكاديميّة بتوجيه من قبل عميد الكليّة، البروفيسور ميخائيل كرينّي، وبمشاركة المحامية عنبار بيلد.

وفي المجال القضائيّ، استمرّت العيادة في رعاية حقوق الأفراد والمجموعات الذين عانوا من التمييز على خلفيّة هويّتهم وانتماءاتهم، وذلك في مجالات قضائيّة مختلفة، كالمجال القضائيّ الجنائيّ، المدنيّ-الضرريّ والإداريّ.

 

2016-2017

 

עתירה מינהלית בעניין התוכניות המבדלות ליוצאי אתיופיה

במשך שנים ארוכות הפעילה מערכת החינוך בישראל מנגנוני בידול סמויים וגלויים כלפי אוכלוסיית יוצאי אתיופיה. הקליניקה פועלת יחד עם האגודה הישראלית ליהודי אתיופיה, ארגון סינגור קהילתי מרכזי בקהילה, על מנת להביא לשינוי מדיניות משרד החינוך ולאכיפת החלטת ממשלה בדבר ביטול התוכניות הייחודיות ליוצאי אתיופיה. במסגרת הפרויקט, הציגה הקליניקה בכנסת בראשית שנת הלימודים את נייר העמדה שחיברה, "זאת לא הדרך", ובו הצביעה על השפעתן המתייגת של התוכניות המבדלות על יוצאי אתיופיה. הנייר זכה לסיקור נרחב בתקשורת, בין היתר בעיתון "הארץ" ובאתר החדשות "וואלה", ונדון בוועדת החינוך של הכנסת וכן בוועדה לענייני ביקורת המדינה. נוכח כישלון המגעים בסוגייה עם שר החינוך מר נפתלי בנט, ולאחר שלא זכינו במענה מאנשי משרד החינוך, השלימה הקליניקה את כתיבת עתירה כנגד משרד החינוך בדרישה לקיום החלטת הממשלה בעניין התוכניות הנ"ל. העתירה תוגש לבית המשפט המחוזי בירושלים בחודש יולי 2017.

 

التماس إداريّ بخصوص البرامج الـمُميِّزة للقادمين من أثيوبيا

طوال سنين، استخدمت وزارة التربية والتعليم في إسرائيل آليّات فصل خفيّة وعلنيّة تجاه القادمين من أثيوبيا. تعمل العيادة جنبًا إلى جنب مع الرابطة الإسرائيليّة ليهود أثيوبيا، وهي منظّمة مُرافَعة أهليّة مركزيّة في المجتمع الأثيوبيّ، وذلك من أجل إحداث تغيير في سياسة وزارة التربية والتعليم وإلزام تنفيذ القرار الحكوميّ القاضي بإبطال البرامج الخاصّة الـمُعَدّة للقادمين من أثيوبيا. في إطار المشروع، عَرَضَت العيادة في الكنيست مع بداية السنة الدراسيّة ورقة مَوقِف أعدّتها "זאת לא הדרך" وأشارت من خلالها إلى تأثير التنميط التمييزيّ (البروفايلينغ) لبرامج الفصل على القادمين من أثيوبيا. حظيت ورقة الـمَوقِف هذه باهتمام واسع من قبل وسائل الإعلام، من بينها صحيفة "هآرتس" والموقع الإخباريّ "וואלה"، كما نوقشت ورقة الـمَوقِف هذه في لجنة التربية التابعة للكنيست وفي لجنة شؤون مُراقَبة الدولة. وبعد الفشل في المفاوضات حول هذه القضيّة مع وزير التربية والتعليم، السيّد نفتالي بينيت، وبعد عدم تلقّينا أي ردٍّ من قبل المسؤولين في وزارة التربية والتعليم، أنهت العيادة كتابة التماس ضدّ وزارة التربية والتعليم مطالبةً إياها بتنفيذ قرار الحكومة بخصوص تلك البرامج. وسيتمّ تقديم الالتماس إلى المحكمة المركزيّة في القدس في شهر تمّوز 2017.

 

פרויקט הפרופיילינג

הקליניקה השלימה את כתיבתה של תביעה לבית המשפט השלום בירושלים בגין תיוג אתני שעברה סטודנטית ערביה לובשת חיג'אב אשר הוביל לחיפוש, עיכוב והפעלת כוח כנגד הסטודנטית שלא כדין. התביעה מוגשת כנגד משרד התחבורה וחברות האבטחה המפעילות את יחידת האבטחה הציבורית בירושלים.

مشروع التنميط التمييزيّ (بروفايلينغ) 

العيادة تنهي كتابة شكوى لمحكمة الصلح في القدس بسبب تنميط عنصريّ إثنيّ مورس ضدّ طالبة جامعيّة عربيّة متحجّبة، ممّا أدّى إلى إجراء تفتيشها، تأخيرها واستعمال القوّة ضدها وذلك بشكل غير قانونيّ. الشكوى مقدّمة ضدّ وزارة المواصلات وشركات الحراسة التي تشغّل وحدة الحراسة المدنيّة في القدس.

 

 

קמפיין "Stop Profiling: Look at Me"

הקמפיין נועד להגביר את המודעות לתופעות של תיוג אתני ("פרופיילינג") בישראל כלפי קבוצות מיעוט. במסגרת כך, יצרה הקליניקה סרטון יחד עם תלמידת הקורס "המדינה זה אני" בבית הספר לאמנות בצלאל. לטובת הסרטון, סטודנטים בקליניקה ערכו ראיונות עם נפגעי פרופיילינג ותצפית בתחנה המרכזית ירושלים. בנוסף, סטודנטיות העלו על הכתב עדויות על פרופיילינג בישראל של ערבים-פלסטינים ויוצאי אתיופיה. העדויות, יחד עם ניתוח מודלים להתמודדות עם פרופיילינג מהעולם, נערכו לכדי חוברת על פרופיילינג בישראל, שהוצגה יחד עם הסרטון באירוע מיוחד על פרופיילינג בישראל שנערך בחודש יוני 2017.

 

حملة "Stop Profiling: Look at Me"

الحملة التي تهدف إلى رفع مستوى الوعي لظاهرة التنميط التمييزيّ ("بروفايلينغ") في إسرائيل تجاه مجموعات الأقليّات. وفي هذا الإطار، أنتجت العيادة فيلمًا مع طالبات المساق "الدولة هي أنا" في مدرسة الفنون "بتسلئيل". وخلال العمل على الفيلم، أجرى طلاب من العيادة مقابلات مع أشخاص تضرّروا بسبب التنميط التمييزيّ، كما أجروا مشاهدات في المحطّة المركزيّة في مدينة القدس. إضافةً إلى ذلك، وثّقت الطالبات، خطيًّا، شهادات عن التنميط التمييزيّ في إسرائيل لعرب-فلسطينيين وقادمين من أثيوبيا. وقد تمّ دمج هذه الشهادات الموثّقة مع تحليلات لنماذج (موديلات) لمواجهة التنميط التمييزيّ في العالم، وإصدارها على شكل كرّاسة عن التنميط التمييزيّ في إسرائيل، حيث تمّ عرضها مع الفيلم في مناسبة خاصّة عن التنميط التمييزيّ في إسرائيل أجريت في شهر حزيران 2017.   

 

בעקבות תביעה של הקליניקה: רדיו ללא הפסקה פיצתה סטודנטית ב-25 אלף שקלים

לאחר שפרסמה את תמונתה כאילוסטרציה לתמיכה במחבלים, וזאת בעקבות הסדר פשרה שקיבל תוקף של פסק דין בהחלטת בית משפט השלום בירושלים. הקליניקה טענה כי תמונתה של הסטודנטית נקשרה בפרשה רק בשל היותה ערביה לובשת חיג'אב, וכי פרסום זה מהווה לשון הרע על רקע מוצא. פסק הדין זכה לסיקור ב"עין השביעית".

بعد شكوى قدّمتها العيادة: محطّة الراديو "راديو ليلو هفسكاه" تعوّض طالبة جامعيّة بـ25 ألف شيكل

بعد أن نشرت صورتها كصورة توضيحيّة لدعم منفذّي عمليّات معادية، وذلك بعد التوصُّل إلى تسوية اتّخذت صفة قرار محكمة اتّخذته محكمة الصلح في القدس. ادّعت العيادة بأنّ صورة الطالبة الجامعيّة ارتبطت بالقضيّة فقط لأنّها فتاة عربيّة محجّبة، وأنّ هذا النشر يُعدّ تشهيرًا على خلفيّة انتمائها. قرار المحكمة حظي بتغطية صحفيّة في "هعاين هشبيعيت".

 

מאבק בטרנספוביה

הקליניקה הוסיפה לעסוק גם השנה במאבק בתופעות של התנכלות לא.נשים טרנסג'נדרים ובכלל זה באלימות המשטרתית כלפי הקהילה הטרנסג'נדרית. במסגרת כך, הובילה תלונה שהגישה הקליניקה למח"ש להגשת כתב אישום כנגד שוטר שתקף אישה טרנסג'נדרית וצילם אותה כשפלג גופה העליון חשוף, צילום אשר פורסם באינטרנט. בימים אלה משפטו של השוטר מוסיף להתנהל. הפרשה זכתה לסיקור תקשורתי בעיתון "הארץ".

مكافحة الخوف من التحوُّل جنسيًّا (ترانسفوبيا)

واصلت العيادة هذه السنة أيضًا العمل على محاربة ظاهرة مضايقة الأشخاص المتحوّلين جنسيًّا، بما في ذلك العنف الذي تمارسه الشرطة تجاه هذه المجموعة. وفي هذا الإطار، تمخّضت شكوى قدّمتها العيادة إلى قسم التحقيق مع أفراد الشرطة إلى تقديم لائحة اتّهام ضد رجل شرطة هاجم امرأة تحوّلت جنسيًّا وصوّرها والقسم العلويّ من جسدها عارٍ، وقد نُشرَت هذه الصورة في شبكة الإنترنت. وما زالت محاكمة ذلك الشرطيّ مستمرّة في هذه الأيّام. يُشار إلى أنّ هذه القضيّة حظيت بتغطية إعلاميّة في صحيفة "هآرتس".

 

מאבק בחסמים ממשלתיים בפני א.נשים טרנסג'נדרים

גם השנה הוסיפה הקליניקה ללוות פניות פרטניות של נשים וגברים טרנסג'נדרים, בהתמודדות עם החסמים שמציבים משרדי הממשלה בפניהם בתהליך לשינוי מין.

  1. הקליניקה פנתה בינואר 2017 במכתב לשר הבריאות בעניין הפגיעה החמורה בהיקף השירותים הניתנים לאנשים טרנסג'נדרים במסגרת הוועדה לניתוחי שינוי מין.
  2. הקליניקה פנתה בפברואר 2017 למשרד הבריאות בבקשת חופש מידע, לקבלת מידע בנושא פעילות הוועדה לניתוחי שינוי מין במשרד הבריאות. הבקשה נענתה באופן חלקי בלבד ביולי 2017.
  3. הקליניקה השתתפה בשורה ארוכה של דיונים בכנסת, בין היתר בוועדה לענייני ביקורת המדינה בראשות חברת הכנסת קארין אלהרר, וזאת במטרה להתריע על כשלים בפעילות הוועדה לניתוחי שינוי מין.
  4. הקליניקה ליוותה פניות פרטניות של א.נשים טרנסג'נדרים לאורך השנה. בין היתר, בנובמבר 2016, פנתה הקליניקה לקופת החולים כללית בעניינה של ר"ד לאחר שקופת החולים סירבה לממן את הניתוחים הנלווים שלהם היא זכאית כחלק מהליך שינוי המין. עוד פנתה הקליניקה במרץ 2017 בשמו של א"כ למנכ"ל בית החולים תל השומר בתלונה על יחס מפלה ומניעת טיפול רפואי ממנו על רקע היותו טרנסג'נדר; בחודש מאי 2017 פנתה הקליניקה למרשם הדרכונים במשרד הפנים וקבלה על כך שהמשרד איננו מאפשר למר א"ג לשנות את סעיף המין שלו בתעודת הזהות על אף הליך שינוי המין שעבר.

 

محاربة الحواجز الحكوميّة أمام المتحوِّلين جنسيًّا

هذه السنة أيضًا واصلت العيادة مرافقة توجُّهات فرديّة لرجال ونساء من المتحوِّلين والمتحوِّلات جنسيًّا، في إطار مواجهتها للحواجز التي تضعها المكاتب الحكوميّة أمامهم خلال عمليّة تحويل الجنس.

  • توجّهت العيادة في كانون الثاني 2017 برسالة إلى وزير الصحّة في قضيّة المسّ الشديد في عدد الخدمات التي تُعطى للأشخاص المتحوّلين جنسيًّا في إطار لجنة عمليّات تحويل الجنس.
  • توجّهت العيادة في شهر نيسان 2017 إلى وزارة الصحّة بطلب حريّة المعلومات، وذلك من أجل تلقّي معلومات حول عمل لجنة تحويل الجنس في وزارة الصحّة. تمّت الإجابة عن الطلب بشكل جزئيّ في تموز 2017.
  • شارَكَت العيادة في نقاشات كثيرة في الكنيست، من بينها جلسات اللجنة لشؤون مُراقَبة الدولة التي ترأسها عضوة الكنيست كارين إلْـهَرار، وذلك من أجل التحذير من أفشال في عمل لجنة تحويل الجنس. 
  • رافَقَت العيادة توجُّهات فرديّة لأشخاص متحوّلين جنسيًّا طوال السنة. في شهر تشرين الثاني 2016، توجّهت العيادة إلى صندوق المرضى "كلاليت" بشأن "ر.د."، بعد أن رفض صندوق المرضى "كلاليت" تمويل العمليّات الـمُرافِقة التي تستحقّها كجزء من عمليّة تحويل الجنس. كما توجّهت العيادة في آذار 2017 باسم "أ.ك." إلى مدير عام مستشفى "تل هشومير" وقدّمت شكوى بشأن المعاملة الـمُميِّزة وعدم تقديم علاج طبّيّ له وذلك على خلفيّة كونه متحوّل جنسيًّا. وفي شهر أيّار 2017 توجّهت العيادة إلى مُسجِّل جوازات السفر في وزارة الداخليّة وقدّمت شكوى بشأن عدم سماح الوزارة للسيّد "أ.ج." بتغيير البند الذي يشير إلى جنسه في الهويّة على الرغم من مروره عبر إجراءات عمليّة تحويل الجنس.

 

ליווי משפטי לקהילת העבריים

קהילת העבריים נאבקת על השגת מעמד בישראל והכרה בקבוצה כקהילה דתית מוכרת. במסגרת כך, השתתפה הקליניקה בחודש אפריל 2016 בדיון שנערך בוועדה המיוחדת לצדק חלוקתי ולשוויון חברתי, ובו הושמעה קריאה של יו"ר הוועדה, חה"כ מיקי זוהר, להסדרת מעמדם של העבריים. למרבה הצער, קריאה זו לא הובילה לכל שינוי. עוד הוסיפה הקליניקה ללוות את בן הקהילה, מר בן ציון סנייד, בן לקהילת העבריים שנולד בארץ וחי בה את מרבית שנותיו אך מעמדו אינו מוסדר כיוון שלא שהה בה עת ניתנה ההחלטה על תושבות קבע לקהילת העבריים בשנת 2003. במסגרת כך, הקליניקה פנתה במכתב למשרד הפנים בעניינו של מר סנייד, ואף נועדה עם גורמים במשרד הפנים ובשגרירות האמריקנית בעניינו.

 

المرافَقة القضائيّة لمجموعة العبرانيّين

المجموعة العبرانيّين التي تناضل من أجل نيل مكانة في إسرائيل والاعتراف بأفرادها كمجموعة دينيّة مُعترَف بها. وفي هذا الإطار، شاركت العيادة في شهر نيسان 2016 في المناقشة التي أجريت في اللجنة الخاصّة للعدل التقسيميّ وللمساواة الاجتماعيّة. وخلال المناقشة، وجّه عضو الكنيست، ميكي زوهر، دعوة لترتيب مكانة العبرانيّين. لكن، وللأسف الشديد، لم يؤدّ هذا التوجُّه إلى أيّ تغيير. كما واصلت العيادة مُرافَقة السيّد بن تسيون سنيد الذي ينتمي إلى مجموعة العبرانيّين والذي وُلِد في البلاد وعاش فيها غالبيّة فترة حياته لكنّ مكانته ليست مرتّبة، وذلك لأنّه لم يكن في البلاد عندما اتُّخذ قرار حول الإقامة الثابتة لمجموعة العبرانيّين في العام 2003. وفي هذا الإطار، وجّهت العيادة رسالة إلى وزير الداخليّة بشأن السيّد سنيد، كما التقت بجهات في وزارة الداخليّة وفي السفارة الأمريكيّة بشأنه.

 

Diversity Now ('מגוון עכשיו')

ניוזלטר על נושאי מגוון ורב תרבותיות בעברית, בערבית ובאנגלית. הניוזלטר, פרי עטם של סטודנטים בקליניקה, סקר התפתחויות בתיקים משפטיים בניהול הקליניקה, דיונים בהם השתתפו בכנסת, וטורי דעה של פעילים חברתיים בתחומי המגוון.

Diversity Now ("التنوُّع الآن")

نشرة إعلاميّة في مواضيع تتعلّق بالتنوُّع وتعدُّد الثقافات وذلك بكلّ من اللغات العبرية، العربيّة والإنجليزيّة. وقد استعرضت النشرة الإعلاميّة التي عمل على إعدادها عدد من الطلاب الجامعيّين مـمّن يعملون في العيادة، التطوُّرات التي طرأت على الملفّات القضائيّة التي تديرها العيادة، النقاشات التي شاركوا فيها في الكنيست، وآراء كَتَبَها نشطاء اجتماعيّون في مجالات التنوُّع.

 

דו"ח על מצבם של יוצאי אתיופיה בשירות המבחן

הדו"ח עוסק בזיהוי חסמים ובניתוח עמדות ביחס לתפקידו של שירות המבחן בחברה רב תרבותית, בדגש על עבודתו מול מופנים שהם ישראלים יוצאי אתיופיה. לטובת כתיבת הדו"ח, ערכו הסטודנטיות ראיונות וקבוצות מיקוד עם גורמים שונים הרלוונטיים לניהול ההליך: סניגורים פליליים, קצינות שירות המבחן, יוצאי אתיופיה שבאו במגע עם השירות, וכן אנשי אקדמיה ועובדים סוציאליים. הדו"ח עוסק במיפוי החסמים שבהם נתקלים יוצאי הקהילה האתיופית למול שירות המבחן וכולל גם המלצות לשינוי.

 

كتابة تقرير عن وضع القادمين من أثيوبيا في خدمات مُراقَبة السلوك

يتناول التقرير تشخيص المعوّقات وتحليل المواقف تجاه وظيفة مكتب خدمات مُراقَبة السلوك في مجتمع متعدِّد الثقافات، مع التركيز على عمل هذه الخدمات مع إسرائيليّين قادمين من أثيوبيا. من أجل كتابة التقرير، أجرت الطالبات الجامعيّات مقابلات ومجموعات تركيز مع جهات مختلفة لها علاقة بإدارة العمليّة: محامون جنائيّون، ضابطات مُراقَبة السلوك، قادمون من أثيوبيا كان لهم قضايا في هذه الخدمات، أكاديميّون وعاملون اجتماعيّون. يُعنى التقرير في مسح وكشف المعيقات التي يواجهها القادمون من أثيوبيا في تعاملهم مع خدمات مُراقَبة السلوك، كما يشمل التقرير توصيات لإجراء تغييرات.

 

פערים במוכנות לחירום בין יישובים ערבים ליהודים בישראל.

במסגרת כך, פנתה הקליניקה לחה"כ נאוה בוקר, יו"ר ועדת המשנה לכבאות והצלה בכנסת, וכן לחברי כנסת נוספים בבקשה לקיים דיון בכנסת בנושא. במקביל, הגישה הקליניקה בקשת חופש מידע לנציבות כבאות והצלה, אשר נענתה באופן טכני בלבד.

 

الفجوات في مدى الجاهزيّة لحالات الطوارئ بين البلدات العربيّة واليهوديّة في إسرائيل.

في هذا الإطار، توجّهت العيادة إلى عضوة الكنيست نافا بوكير، رئيسة اللجنة الفرعيّة للإطفائيّة والإنقاذ التابعة للكنيست، ولأعضاء كنيست آخرين، بطلب إجراء مناقشة في الكنيست في هذا الموضوع. وفي المقابل، قدّمت العيادة طلب حريّة المعلومات إلى مفوضيّة الإطفائيّة والإنقاذ، لكنّها قدّمت شكليًّا فقط.

 

"אינתי בתיחכי ערבי" 

אירוע דו-לשוני של אמנות, אקדמיה ולימוד חוויתי של השפה הערבית. האירוע נועד לעורר שאלות בנושא מעמדה של השפה הערבית בישראל בכלל, ובקמפוס האוניברסיטאי בפרט. בין יתר אירועי היום התקיים פאנל אקדמי על מעמדה של השפה הערבית בישראל בהשתתפותם של מיטל פינטו, עאמר דהאמשה ויוני מנדל, ובהנחיית ליאת קוזמא; כן התקיימו סדנה ללימוד ערבית שהפעיל פרויקט 'מדרסה' ושיעור יוגה דו-לשוני מטעם "יוגה סלאם".
לאורך היום כולו, הוצגה בפורום האוניברסיטה תערוכת עבודות של יוצרות ויוצרים בתחומי השפה: כך, הוצגה העבודה 'דרך השפה' של קבוצת 'פרהסיה' המציגה מילון חזותי של מילים בערבית ובעברית, בתגובה למחיקת השפה הערבית מהמרחב הציבורי; לירון לביא-טורקניץ הציגה כתב עברי-ערבי המבטא את הקרבה המשפחתית של הערבית והעברית באמצעות אורתוגרפיה; וכן הוצגו עבודותיו של אמן הטיפוגרפיה המצרי מחמוד תמם עם פרויקט אקספירמנטלי שהופך מילים בשפה הערבית לצורה המייצגת את משמעותן.

 

"אינתי בתיחכי ערבי"  انت بتحكي عربي؟ mwaten

مناسبة ثنائيّة اللغة في مجال الفنّ، الأكاديميا وتعلُّم اللغة العربيّة بالممارسة. الهدف من هذه الفعاليّة هو إثارة أسئلة حول قضيّة مكانة اللغة العربيّة في إسرائيل بشكل عام، وفي الحرم الجامعيّ، بشكل خاصّ. كما أجري حوار أكاديميّ حول مكانة اللغة العربيّة في إسرائيل وذلك بمشاركة كلّ من ميتال بينتو، عامر دهامشة ويوني مندل، وذلك بعرافة ليئات كوزما. كما أقيمت ورشة لتعليم اللغة العربيّة أجراها مشروع "مدرسة"، ودرس يوغا ثنائيّ اللغة من قبل "يوغا-سلام". وعلى مدار اليوم، أجري في فوروم الجامعة معرض لأعمال فنّانات وفنّانين في مجال اللغة: فقد تمّ عرض العمل الفنّي "عن طريق اللغة" لمجموعة "فرهيسيا" التي تعرض قاموسًا بصريًّا لكلمات عربيّة وعبريّة، كردّ فعل على محو اللغة العربيّة من الحيّز العامّ؛ ليرون لفيه-طوركانيتش عرضت خطًّا عبريًّا-عربيًّا يعبّر عن القرابة العائليّة بين العربيّة والعبريّة وذلك عن طريق الأورتوجرافيا. كما تمّ عرض الأعمال الفنيّة لفنّان الطيبوغرافيا المصري محمود تمام مع مشروع تجريبيّ يحوّل كلمات باللغة العربيّة إلى شكل يجسّد معانيها.

 

אירוע ה"ביו-ספריה" – הספריה האנושית הראשונה בישראל  

נולדה ביוזמת הקליניקה וזכתה לפרשנות אמנותית בעקבות שיתוף פעולה של הקליניקה עם בית הספר לאמנות מוסררה בעיר. הרעיון בספריה האנושית פשוט: במקום "להשאיל" ספר המבקרים פוגשים את המקור, אנשים עם חוויית חיים ופרספקטיבה ייחודית. לצד המפגשים האנושיים, תלמידי ובוגרי בית הספר לאמנות מוסררה הציגו עבודות אמנות סביב סוגיות של זהות: עמדה שיצרה את ה"פנים הממוצעות" של משתתפי הערב, הקרנת מילים על חזית הבניין, מפגשים בין עולמות מוזיקליים ועוד. האירוע זכה לסיקור בתקשורת הישראלית והבינלאומית, בין היתר בגלי צה"ל, ב-I-24, טיים אאוט, הארץ, מגזין האמנות פורטפוליו, ירושלים נט, איוונסי, ועוד.

 

مناسبة "البيو- مكتبة" – المكتبة الإنسانيّة الأولى في إسرائيل،

بادرت العيادة إلى إقامتها وحازت على تفسيرات من وجهات نظر فنيّة نتيجة للتعاون بين العيادة وبين مدرسة "مُسراره" للفنون في المدينة. فكرة المكتبة الإنسانيّة هي فكرة بسيطة، فبدل "استعارة" الكتاب، يلتقي زوّار المكتبة بـ"الأصل"، و"الأصل" هم أشخاص حقيقيّون مرّوا بتجارب حياتيّة ولديهم نظرة خاصّة ومتميّزة للحياة. وإلى جانب اللقاءات الإنسانيّة، عرض طلاب وخرّيجو مدرسة "مُسراره" للفنون أعمالاً فنيّة حول قضايا تتعلّق بالهويّة الشخصيّة. ففي إحدى المحطّات قاموا بإنتاج "معدَّل الوجوه" للذين شاركوا في ذلك المساء، عَرْض كلمات على واجهة العمارة، لقاءات بين عوالم موسيقيّة مختلفة، وغير ذلك. وقد حظي هذا الحدث بتغطية إعلاميّة من قبل وسائل الإعلام الإسرائيليّة والعالميّة، من بينها "غاليه تساهل"، " I-2"، "تايم أَوْت"، "هآرتس"، مجلّة الفنون "بورتفوليو"، "يروشلايم نتإيفانسي"، وغيرها.

 

אירוע בנושא פרופיילינג בישראל

בהשתתפות דיקן הפקולטה, פרופ' מיכאיל קרייני, פרופ' ברק מדינה מהפקולטה למשפטים, ד"ר סיימון פרי מהמכון לקרימינולוגיה ועו"ד נעמי לבנקרון, יחד עם נפגעי פרופיילינג, פעילים חברתיים וסטודנטים.

مناسبة في موضوع التنميط التمييزيّ في إسرائيل

وذلك بمشاركة عميد الكلّيّة، البروفسور ميخائيل كرينّي، البروفسور براك ميدينا من كلّيّة الحقوق، الدكتور سايمون بيري من معهد علم الجريمة، والمحامية نعمي نيفنكرون، وبمشاركة متضرّري التنميط التمييزيّ، نشطاء اجتماعيّين وطلاب جامعيين.